De 1000 kilo asbest die 77 ton bleek te zijn

De Otapan was een tanker die landelijk bekend werd doordat hij van 1999 tot 2006 in Amsterdam aan de ketting lag. Er was asbest verwerkt in het schip. In het najaar van 2006 kreeg de Otapan zelfs internationale bekendheid toen het, om gesloopt te worden, naar Turkije was vertrokken. De Turkse autoriteiten weigerden het schip toe te laten toen bleek dat de opgegeven hoeveelheid asbest van 1000 kilo veel meer bleek te zijn. In augustus 2006 stelde staatssecretaris Pieter van Geel van Milieu de Turkse minister op de hoogte van de grotere hoeveelheid asbest. Daarop volgde overleg op het Turkse ministerie van milieu. Nederland betreurde de onjuiste opgave door de toenmalige eigenaar Basilisk en bood verontschuldigingen aan.

Impasse

Ook bood Nederland aan om een volledige inventarisatie uit te voeren van de aanwezige stoffen, een Nederlands team van experts in te vliegen om het asbest te verwijderen en het asbest dat de 1000 kilo overschreed naar Nederland terug te halen. Dit alles op kosten van Nederland. Hierop ging de Turkse minister niet in. Dat was het begin van een impasse. Het sleeptransport ging in afwachting van een beslissing voor anker in internationale wateren ter hoogte van Lesbos.

De weg naar de oplossing

Om de impasse te doorbreken besloot het ministerie van VROM het schip terug te halen naar Nederland. Daar bleek, na asbestinventarisatie door ingenieursbureau Oesterbaai en controle door TNO, dat er 77 ton asbest in het schip zat. Na een Europese aanbesteding gunde VROM ons de schoonmaak en sanering van de Otapan.

Wat troffen we aan?

Op het bovendek van het schip lagen stukken asbest en ongeveer 3000 dichtgeplakte vuilniszakken met in totaal 26 ton asbesthoudend materiaal. Dat was het resultaat van het werk van de Mexicaanse eigenaar. Hij had werknemers ingevlogen die asbest van de ladingstanks hadden verwijderd en het spul hadden opgeslagen in het voorschip. Na hun vertrek zag de Otapan eruit alsof een aardbeving had plaatsgevonden. Het was een grote chaos.  

Het werk

De Otapan was een logistieke operatie van formaat. Vergunningen moesten geregeld worden, het havenbedrijf moest toestemming geven aan de voorgestelde werkwijze en duidelijk moest worden wat precies aan de doelstelling voldeed en wat niet. In totaal 95 medewerkers werkten in 3 ploegendiensten 24 uur per dag. Bij hun werk waren 700 containers nodig om het asbest af te kunnen voeren binnen de gestelde tijd van 12 weken.

Het resultaat

De Otapan werd in 14 weken tijd verlost van circa 77.000 kilo asbest, dus in twee weken meer dan was voorzien. In mei 2008 sleepten havensleepboten de Otapan van zijn ligplaats in ‘s-Gravendeel voor vertrek naar Aliaga in Turkije. In juni 2008 kwam het transport aan bij de sloopwerf van Simsekler in Aliaga, waar de Otapan vervolgens op het strand werd gezet om te worden gesloopt.